SÜNNETİMİZSÜNNET VE HADİS KÜTÜPHANESİ
el-Lü'lü' ve'l-Mercân › Kitâb 31 · YargıKonum
KİTÂBLAR (54)
  1. 1Mukaddime4
  2. 2Îmân129
  3. 3Tahâret34
  4. 4Hayız45
  5. 5Namaz85
  6. 6Mescidler ve Namaz Yerleri97
  7. 7Yolcu Namazı ve Kısaltılması87
  8. 8Cuma18
  9. 9Bayram Namazları4
  10. 10Yağmur Duası (İstiskâ)4
  11. 11Küsûf (Tutulma)11
  12. 12Cenâzeler36
  13. 13Zekât84
  14. 14Oruç75
  15. 15İtikâf4
  16. 16Hac153
  17. 17Nikâh29
  18. 18Süt Emzirme20
  19. 19Talâk19
  20. 21Köle Azâdı8
  21. 22Alım Satım34
  22. 23Müsâkât42
  23. 24Mîrâs (Ferâiz)4
  24. 25Hibeler7
  25. 26Vasiyet8
  26. 27Adak5
  27. 28Yeminler17
  28. 29Kasâme, Kısas ve Diyetler12
  29. 30Had Cezâları16
  30. 31Yargı10
  31. 32Buluntu Mal (Lukata)4
  32. 33Cihâd ve Siyer64
  33. 34Emirlik (İmâret)61
  34. 35Av ve Kesilen Hayvanlar26
  35. 36Kurbanlar12
  36. 37İçecekler45
  37. 38Giyim ve Süslenme43
  38. 39Âdâb16
  39. 40Selâm53
  40. 41Sözlerde Edep5
  41. 43Rüya7
  42. 44Fazîletler72
  43. 45Sahâbenin Fazîletleri113
  44. 46İyilik, Sıla-i Rahim ve Âdâb43
  45. 47Kader10
  46. 48İlim8
  47. 49Zikir, Dua, Tövbe ve İstiğfâr33
  48. 50Tövbe19
  49. 51Münâfıkların Vasıfları8
  50. 52Kıyamet, Cennet ve Cehennem20
  51. 53Cennet ve Nimetleri30
  52. 54Fitneler ve Kıyamet Alâmetleri36
  53. 55Zühd ve Rikâk17
  54. 56Tefsîr4
BÂBLAR — Yargı (9)
  1. 1Davalı üzerine yemin hakkındaباب الْيَمِينُ عَلَى الْمُدَّعَى عَلَيْهِ
  2. 2Zâhire göre hüküm verme ve delille savunma yapmaباب الْحُكْمِ بِالظَّاهِرِ وَاللَّحْنِ بِالْحُجَّةِ
  3. 3Hind'in meselesiباب قَضِيَّةِ هِنْدٍ
  4. 4Gereksiz yere çok soru sormanın yasaklanması ve 'verme, al' şeklinde davranmanın yasaklanması; bu, üzerine düşen bir hakkı yerine getirmemek veya hak etmediği bir şeyi istemektirباب النَّهْيِ عَنْ كَثْرَةِ الْمَسَائِلِ مِنْ غَيْرِ حَاجَةٍ وَالنَّهْيِ عَنْ مَنْعٍ وَهَاتٍ وَهُوَ الاِمْتِنَاعُ مِنْ أَدَاءِ حَقٍّ لَزِمَهُ أَوْ طَلَبُ مَا لاَ يَسْتَحِقُّهُ
  5. 5Hâkimin içtihat ettiğinde isabet etmesi veya hata etmesi durumunda alacağı ücretin açıklanmasıباب بَيَانِ أَجْرِ الْحَاكِمِ إِذَا اجْتَهَدَ فَأَصَابَ أَوْ أَخْطَأَ
  6. 6Hâkimin öfkeliyken hüküm vermesinin mekruh olmasıباب كَرَاهَةِ قَضَاءِ الْقَاضِي وَهُوَ غَضْبَانُ
  7. 7Batıl hükümlerin iptali ve bid'atlerin reddiباب نَقْضِ الأَحْكَامِ الْبَاطِلَةِ وَرَدِّ مُحْدَثَاتِ الأُمُورِ
  8. 8Müctehidlerin ihtilafının açıklanmasıباب بَيَانِ اخْتِلاَفِ الْمُجْتَهِدِينَ
  9. 9Hâkimin iki taraf arasında sulh yapmasının müstehap olmasıباب اسْتِحْبَابِ إِصْلاَحِ الْحَاكِمِ بَيْنَ الْخَصْمَيْنِ

(31) Kitâb: Yargı

كتاب الأقضية
Hadis 1113 – 1122 · 10 rivayet
Bu eserin Türkçe çevirisi henüz hazırlanmadı; hadisler Arapça aslıyla okunabilir. Katkıda bulun
BÂB (1)

Davalı üzerine yemin hakkında

باب الْيَمِينُ عَلَى الْمُدَّعَى عَلَيْهِ
el-Lü'lü' ve'l-Mercân 1113Sahih (muttefekun aleyh) (Muhammed Fuâd Abdülbâkî)
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيِّ بْنِ نَصْرٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ دَاوُدَ عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ أَنَّ امْرَأَتَيْنِ كَانَتَا تَخْرِزَانِ فِي بَيْتٍ أَوْ فِي الْحُجْرَةِ فَخَرَجَتْ إِحْدَاهُمَا وَقَدْ أُنْفِذَ بِإِشْفًى فِي كَفِّهَا فَادَّعَتْ عَلَى الأُخْرَى فَرُفِعَ إِلَى ابْنِ عَبَّاسٍ۔ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ «لَوْ يُعْطَى النَّاسُ بِدَعْوَاهُمْ، لَذَهَبَ دِمَاءُ قَوْمٍ وَأَمْوَالُهُمْ۔» ذَكِّرُوهَا بِاللَّهِ وَاقْرَءُوا عَلَيْهَا {إِنَّ الَّذِينَ يَشْتَرُونَ بِعَهْدِ اللَّهِ} فَذَكَّرُوهَا فَاعْتَرَفَتْ۔ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ: قَالَ النَّبِيُّ ﷺ «الْيَمِينُ عَلَى الْمُدَّعَى عَلَيْهِ۔»
el-Lü'lü' ve'l-Mercân, Kitâb 31 (Yargı), Bâb 1, Hadis no. 1113
BÂB (2)

Zâhire göre hüküm verme ve delille savunma yapma

باب الْحُكْمِ بِالظَّاهِرِ وَاللَّحْنِ بِالْحُجَّةِ
el-Lü'lü' ve'l-Mercân 1114Sahih (muttefekun aleyh) (Muhammed Fuâd Abdülbâkî)
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ صَالِحٍ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ أَنَّ زَيْنَبَ بِنْتَ أُمِّ سَلَمَةَ أَخْبَرَتْهُ أَنَّ أُمَّهَا أُمَّ سَلَمَةَ ؓ زَوْجَ النَّبِيِّ ﷺ أَخْبَرَتْهَا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ أَنَّهُ سَمِعَ خُصُومَةً بِبَابِ حُجْرَتِهِ فَخَرَجَ إِلَيْهِمْ فَقَالَ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ وَإِنَّهُ يَأْتِينِي الْخَصْمُ فَلَعَلَّ بَعْضَكُمْ أَنْ يَكُونَ أَبْلَغَ مِنْ بَعْضٍ فَأَحْسِبُ أَنَّهُ صَدَقَ فَأَقْضِيَ لَهُ بِذَلِكَ فَمَنْ قَضَيْتُ لَهُ بِحَقِّ مُسْلِمٍ فَإِنَّمَا هِيَ قِطْعَةٌ مِنَ النَّارِ فَلْيَأْخُذْهَا أَوْ فَلْيَتْرُكْهَا
el-Lü'lü' ve'l-Mercân, Kitâb 31 (Yargı), Bâb 2, Hadis no. 1114
BÂB (3)

Hind'in meselesi

باب قَضِيَّةِ هِنْدٍ
el-Lü'lü' ve'l-Mercân 1115Sahih (muttefekun aleyh) (Muhammed Fuâd Abdülbâkî)
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ هِشَامٍ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي عَنْ عَائِشَةَ أَنَّ هِنْدَ بِنْتَ عُتْبَةَ قَالَتْ: يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبَا سُفْيَانَ رَجُلٌ شَحِيحٌ وَلَيْسَ يُعْطِينِي مَا يَكْفِينِي وَوَلَدِي إِلاَّ مَا أَخَذْتُ مِنْهُ وَهْوَ لاَ يَعْلَمُ، فَقَالَ: «خُذِي مَا يَكْفِيكِ وَوَلَدَكِ بِالْمَعْرُوفِ۔»
el-Lü'lü' ve'l-Mercân, Kitâb 31 (Yargı), Bâb 3, Hadis no. 1115
el-Lü'lü' ve'l-Mercân 1116Sahih (muttefekun aleyh) (Muhammed Fuâd Abdülbâkî)
وَقَالَ عَبْدَانُ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنِ الزُّهْرِيِّ حَدَّثَنِي عُرْوَةُ أَنَّ عَائِشَةَ ؓ قَالَتْ جَاءَتْ هِنْدٌ بِنْتُ عُتْبَةَ قَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا كَانَ عَلَى ظَهْرِ الأَرْضِ مِنْ أَهْلِ خِبَاءٍ أَحَبُّ إِلَىَّ أَنْ يَذِلُّوا مِنْ أَهْلِ خِبَائِكَ ثُمَّ مَا أَصْبَحَ الْيَوْمَ عَلَى ظَهْرِ الأَرْضِ أَهْلُ خِبَاءٍ أَحَبَّ إِلَىَّ أَنْ يَعِزُّوا مِنْ أَهْلِ خِبَائِكَ قَالَ وَأَيْضًا وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ قَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبَا سُفْيَانَ رَجُلٌ مِسِّيكٌ فَهَلْ عَلَىَّ حَرَجٌ أَنْ أُطْعِمَ مِنَ الَّذِي لَهُ عِيَالَنَا قَالَ لاَ أُرَاهُ إِلاَّ بِالْمَعْرُوفِ
el-Lü'lü' ve'l-Mercân, Kitâb 31 (Yargı), Bâb 3, Hadis no. 1116
BÂB (4)

Gereksiz yere çok soru sormanın yasaklanması ve 'verme, al' şeklinde davranmanın yasaklanması; bu, üzerine düşen bir hakkı yerine getirmemek veya hak etmediği bir şeyi istemektir

باب النَّهْيِ عَنْ كَثْرَةِ الْمَسَائِلِ مِنْ غَيْرِ حَاجَةٍ وَالنَّهْيِ عَنْ مَنْعٍ وَهَاتٍ وَهُوَ الاِمْتِنَاعُ مِنْ أَدَاءِ حَقٍّ لَزِمَهُ أَوْ طَلَبُ مَا لاَ يَسْتَحِقُّهُ
el-Lü'lü' ve'l-Mercân 1117Sahih (muttefekun aleyh) (Muhammed Fuâd Abdülbâkî)
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ مَنْصُورٍ عَنِ الشَّعْبِيِّ عَنْ وَرَّادٍ مَوْلَى الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ ﷺ إِنَّ اللَّهَ حَرَّمَ عَلَيْكُمْ عُقُوقَ الأُمَّهَاتِ وَوَأْدَ الْبَنَاتِ وَمَنَعَ وَهَاتِ وَكَرِهَ لَكُمْ قِيلَ وَقَالَ وَكَثْرَةَ السُّؤَالِ وَإِضَاعَةَ الْمَالِ
el-Lü'lü' ve'l-Mercân, Kitâb 31 (Yargı), Bâb 4, Hadis no. 1117
BÂB (5)

Hâkimin içtihat ettiğinde isabet etmesi veya hata etmesi durumunda alacağı ücretin açıklanması

باب بَيَانِ أَجْرِ الْحَاكِمِ إِذَا اجْتَهَدَ فَأَصَابَ أَوْ أَخْطَأَ
el-Lü'lü' ve'l-Mercân 1118Sahih (muttefekun aleyh) (Muhammed Fuâd Abdülbâkî)
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ حَدَّثَنَا حَيْوَةُ حَدَّثَنِي يَزِيدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْهَادِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ بُسْرِ بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي قَيْسٍ مَوْلَى عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ عَنْ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ يَقُولُ إِذَا حَكَمَ الْحَاكِمُ فَاجْتَهَدَ ثُمَّ أَصَابَ فَلَهُ أَجْرَانِ وَإِذَا حَكَمَ فَاجْتَهَدَ ثُمَّ أَخْطَأَ فَلَهُ أَجْرٌ[^1]
el-Lü'lü' ve'l-Mercân, Kitâb 31 (Yargı), Bâb 5, Hadis no. 1118
BÂB (6)

Hâkimin öfkeliyken hüküm vermesinin mekruh olması

باب كَرَاهَةِ قَضَاءِ الْقَاضِي وَهُوَ غَضْبَانُ
el-Lü'lü' ve'l-Mercân 1119Sahih (muttefekun aleyh) (Muhammed Fuâd Abdülbâkî)
حَدَّثَنَا آدَمُ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عُمَيْرٍ سَمِعْتُ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرَةَ قَالَ كَتَبَ أَبُو بَكْرَةَ إِلَى ابْنِهِ وَكَانَ بِسِجِسْتَانَ بِأَنْ لاَ تَقْضِيَ بَيْنَ اثْنَيْنِ وَأَنْتَ غَضْبَانُ فَإِنِّي سَمِعْتُ النَّبِيَّ ﷺ يَقُولُ لاَ يَقْضِيَنَّ حَكَمٌ بَيْنَ اثْنَيْنِ وَهْوَ غَضْبَانُ
el-Lü'lü' ve'l-Mercân, Kitâb 31 (Yargı), Bâb 6, Hadis no. 1119
BÂB (7)

Batıl hükümlerin iptali ve bid'atlerin reddi

باب نَقْضِ الأَحْكَامِ الْبَاطِلَةِ وَرَدِّ مُحْدَثَاتِ الأُمُورِ
el-Lü'lü' ve'l-Mercân 1120Sahih (muttefekun aleyh) (Muhammed Fuâd Abdülbâkî)
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ عَائِشَةَ ؓ قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ: *«مَنْ أَحْدَثَ فِي أَمْرِنَا هَذَا مَا لَيْسَ فِيهِ فَهُوَ رَدٌّ»*.[^1]
el-Lü'lü' ve'l-Mercân, Kitâb 31 (Yargı), Bâb 7, Hadis no. 1120
BÂB (8)

Müctehidlerin ihtilafının açıklanması

باب بَيَانِ اخْتِلاَفِ الْمُجْتَهِدِينَ
el-Lü'lü' ve'l-Mercân 1121Sahih (muttefekun aleyh) (Muhammed Fuâd Abdülbâkî)
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ حَدَّثَنَا أَبُو الزِّنَادِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ حَدَّثَهُ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ ؓ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ يَقُولُ مَثَلِي وَمَثَلُ النَّاسِ كَمَثَلِ رَجُلٍ اسْتَوْقَدَ نَارًا فَجَعَلَ الْفَرَاشُ وَهَذِهِ الدَّوَابُّ تَقَعُ فِي النَّارِ[^1]
el-Lü'lü' ve'l-Mercân, Kitâb 31 (Yargı), Bâb 8, Hadis no. 1121
BÂB (9)

Hâkimin iki taraf arasında sulh yapmasının müstehap olması

باب اسْتِحْبَابِ إِصْلاَحِ الْحَاكِمِ بَيْنَ الْخَصْمَيْنِ
el-Lü'lü' ve'l-Mercân 1122Sahih (muttefekun aleyh) (Muhammed Fuâd Abdülbâkî)
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ نَصْرٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ هَمَّامٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ؓ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ ﷺ اشْتَرَى رَجُلٌ مِنْ رَجُلٍ عَقَارًا لَهُ فَوَجَدَ الرَّجُلُ الَّذِي اشْتَرَى الْعَقَارَ فِي عَقَارِهِ جَرَّةً فِيهَا ذَهَبٌ فَقَالَ لَهُ الَّذِي اشْتَرَى الْعَقَارَ خُذْ ذَهَبَكَ مِنِّي إِنَّمَا اشْتَرَيْتُ مِنْكَ الأَرْضَ وَلَمْ أَبْتَعْ مِنْكَ الذَّهَبَ وَقَالَ الَّذِي لَهُ الأَرْضُ إِنَّمَا بِعْتُكَ الأَرْضَ وَمَا فِيهَا فَتَحَاكَمَا إِلَى رَجُلٍ فَقَالَ الَّذِي تَحَاكَمَا إِلَيْهِ أَلَكُمَا وَلَدٌ قَالَ أَحَدُهُمَا لِي غُلاَمٌ وَقَالَ الآخَرُ لِي جَارِيَةٌ قَالَ أَنْكِحُوا الْغُلاَمَ الْجَارِيَةَ وَأَنْفِقُوا عَلَى أَنْفُسِهِمَا مِنْهُ وَتَصَدَّقَا
el-Lü'lü' ve'l-Mercân, Kitâb 31 (Yargı), Bâb 9, Hadis no. 1122