(35) Kitâb: Ziraat

Nafi (radıyallahü anh) anlatıyor. İbn Ömer tarlasını kiraya veriyordu. Muaviye’nin h ali feliğinin son zamanlarında Rafi b. Hadîc’in bu işi yasakladığını duyunca beni de alarak onun yanına götürdü ve ona sordu. O da: “ Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) tarlaları kiraya vermeyi yasakladı” deyince, İbn Ömer ondan sonra tarlalarını kiraya vermedi. Kendisine bu konu sorulduğunda Rafi b. Hadîc , Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem)’in bunu yasak ettiğini iddia etti derdi. (Müslim, Büyü’: 17; Ebû Davud , Büyü’: 32)

Nafi (radıyallahü anh)’den rivâyete göre, Abdullah b. Ömer tarlalarını kiraya veriyordu. Rafi b. Hadîc’in : Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) bunu yasak etti dediğini duyunca, Nafi diyor ki: İbn Ömer beni de yanına aldı ve Belat (yüksekçe bir yerde) otururken Rafi’nin yanına vardık. Bu meseleyi ona sorunca, Rafi : “Evet, Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) arazileri kiralamayı yasakladı” dedi. Abdullah’ta tarlalarını kiraya vermeyi bıraktı. (Müslim, Büyü’: 17; Ebû Davud , Büyü’: 32)

Nafi (radıyallahü anh)’den rivâyete göre, bir adam Abdullah b. Ömer’e Rafi b. Hadîc’in Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem)’den araziyi kiraya vermeyi yasakladığını söylediğini haber verdi. Ben, İbn Ömer ve o haber veren şahıs üçümüz birden Rafi’nin yanına gelince, Rafi : “ Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) tarlaları kiraya vermeyi yasakladı” dedi. Abdullah’ta tarlalarını kiraya vermeyi bıraktı. (Müslim, Büyü’: 17; Ebû Davud , Büyü’: 32)

Nafi (radıyallahü anh)’den rivâyete göre, Rafi b. Hadîc Abdullah b. Ömer’e Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem)’in tarlaları kiraya vermeyi yasakladığını aktarmıştır. (Müslim, Büyü’: 17; Ebû Davud , Büyü’: 32)

Nafi (radıyallahü anh)’den rivâyete göre, şöyle demiştir: İbn Ömer arazisinin mahsulünün bir kısmını alarak tarlasını kiraya veriyordu. Rafi b. Hadîc’in Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) bunu yasak etti dediği kendisine ulaşınca, (ve Rafi : “ Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem), bundan yasakladı” dedi.) bunun üzerine İbn Ömer dedi ki: “ Rafi’i tanımadan önce tarlamızı kiraya veriyorduk” dedi ve daha sonra bu konuda şüpheye düşerek elini omuzuna koydu ve Rafi’in yanına vardık. Abdullah Rafi’ye dedi ki: “ Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem)’in araziyi kiraya vermeyi yasak ettiğini duydun mu?” Rafi’de : Peygamber (sallallahü aleyhi ve sellem)’den işittim şöyle diyordu dedi: “Arazilerinizi hiçbir şeyle kiraya vermeyiniz.” (Müslim, Büyü’: 17; Ebû Davud , Büyü’: 32)

Rafi b. Hadîc (radıyallahü anh)’ten rivâyete göre, Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem): “Arazileri kiraya vermeyi yasakladı.” (Müslim, Büyü’: 17; Ebû Davud , Büyü’: 32)

Amr b. Dinar (radıyallahü anh)’dan rivâyete göre, şöyle demiştir: İbn Ömer’den işittim şöyle diyordu: Tarlalarımızı belli bir miktar ürün almak karşılığında kiraya veriyor ve bunda bir sakınca görmüyorduk Rafi b. Hadîc’ten , Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem): “Ürününden bir miktar alarak tarlaları kiraya vermeyi yasakladı” hadisini işitinceye kadar böylece devam etmiştik. (Müslim, Büyü’: 17; Ebû Davud , Büyü’: 32)

İbn Cüreyc (radıyallahü anh)’ten rivâyete göre, şöyle demiştir: Amr b. Dinar’dan işittim şöyle diyordu: Ben şahidim ki İbn Ömer, tarlaları ürününden belli bir miktar alarak kiraya vermeyi sormuştu da şöyle diyordu: “Biz bunda bir sakınca görmüyorduk, bir önceki yıl İbnü Hadîc Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem)’den bu tür işi yasakladığını öğreninceye kadar bu işe devam ediyorduk. (Müslim, Büyü’: 17; Ebû Davud , Büyü’: 32)

Amr b. Dinar (radıyallahü anh)’dan rivâyete göre, şöyle demiştir: İbn Ömer’den işittim şöyle diyordu: Biz önceleri arazilerimizi ürününden bir miktarı karşılığında kiraya vermekte bir sakınca görmüyorduk, bir yıl önce Rafi’nin Peygamber (sallallahü aleyhi ve sellem)’den bunu yasakladığını duyuncaya kadar bu kiralamaya devam etmiştik. (Müslim, Büyü’: 17; Ebû Davud , Büyü’: 32)

Câbir (radıyallahü anh)’den rivâyete göre, şöyle demiştir: Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) araziyi ürününden bir miktar alarak kiraya vermeyi, yaş hurmayı kuru hurma karşılığında alıp vermeyi yasakladı. (Müslim, Büyü’: 17; Ebû Davud , Büyü’: 32)

Câbir (radıyallahü anh)’den rivâyete göre, Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) meyveleri olgunlaşmadan satmayı ve arazileri içersinden çıkan ürünlerin üçte bir, dörtte bir karşılığında kiraya vermeyi yasak etti. ( İbn Mâce , Ticarat : 32; Ebû Davud , Büyü’: 23)

Rafi b. Hadîc (radıyallahü anh)’ten rivâyete göre, Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) ona: “Tarlalarınızı kiraya veriyor musunuz?” diye sordu. Bende: “Evet dörtte bir veya vesak arpa karşılığında kiraya veriyoruz” dedim. Bunun üzerine Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) şöyle buyurdu: “Öyle yapmayın ya kendiniz ekin ya Mü’min kardeşinize ekmesi için verin veya ekmeyin boş kalsın.” ( Ebû Davud , Büyü’: 32; İbn Mâce , Rehin: 10)

Rafi (radıyallahü anh)’den rivâyete göre, şöyle demiştir: Zuheyr b. Rafi bize gelerek: Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) faydamıza olan bir şeyi bize yasak etti dedi. Ben de: “Nedir o yasaklanan?” dedim. “ Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem)’in emri haktır. Bana tarlalarınızı nasıl kiraya veriyorsunuz?” diye sordu. Ben de: Ürününden dörtte bir almak veya bir miktar arpa ve hurma karşılığında veriyoruz dedim. Bunun üzerine şöyle buyurdular: “Öyle yapmayın ya kendiniz ekin veya Müslüman kardeşinize ekmesi için verin veya boş bırakın ekmeyin.” ( İbn Mâce , Rehin: 10; Ebû Davud , Büyü’: 32)

Üseyd b. Rafi b. Hadîc’ten Rafi’in kardeşi kavmine: Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) bu gün sizin menfaatinize olan bir şeyi yasak etti. Onun emrine uyulması gerekir, hakkınızda hayırlıdır. Araziyi kiraya vermeyi yasakladı. ( İbn Mâce , Rehin: 10; Ebû Davud , Büyü’: 32)

Abdurrahman b. Hürmüz (radıyallahü anh)’den rivâyete göre, şöyle demiştir: Üseyd b. Rafi b. Hadîc el Ensarî’den işittim şöyle anlatıyordu: Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) onları “ Muhakale ” türü kiraya vermekten yasaklamıştı. “ Muhakale ” içerisinden çıkan ürünün bir kısmıyla kiraya verilen arazi demektir. ( İbn Mâce , Rehin: 10; Ebû Davud , Büyü’: 32)

İsa b. Sehl b. Rafi b. Hadîc (radıyallahü anh) anlatıyor: “Dedem Rafi b. Hadîc’in yanında yetim olarak büyüdüm akil b ali ğ oldum ve birlikte hacca gittim. O sırada kardeşim Imran b. Sehl b. Rafi b. Hadîc dedeme gelerek: “Arazimizi falan kadına iki yüz dirheme kiraladık” dedi. Bunun üzerine dedem: “Evladım böyle yapma! Bırak Allah rızkını başka yerden verir çünkü Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) araziyi kiralamayı yasak etmiştir” dedi. ( İbn Mâce , Rehin: 10; Ebû Davud , Büyü’: 32)

Bu hadisin Türkçe meali henüz hazırlanmadı; Arapça metni aşağıdadır.

Bu hadisin Türkçe meali henüz hazırlanmadı; Arapça metni aşağıdadır.

İbn Ömer (radıyallahü anh)’den rivâyete göre, Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) bir gün Hayber’deki hurmalık ve arazileri çalışması Yahudilere ait olmak üzere çıkan ürünleri yarı yarıya bölüşmek şartıyla Yahudilere kiraya vermişti. (Müslim, Müsakat : 1; Ebû Davud , Büyü’: 35)

İbn Ömer (radıyallahü anh)’den rivâyete göre, Peygamber (sallallahü aleyhi ve sellem), çalışması Hayber yahudilerine ait olmak üzere Hayber arazisini ve hurmalıklarını çıkan ürünün yarısı onlara yarısı da Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem)’e ait olmak üzere kiraya vermişti. (Müslim, Müsakat : 1; Ebû Davud , Büyü’: 35)

Abdullah b. Ömer (radıyallahü anh) şöyle diyordu. Rasûlullah (sallallahü aleyhi ve sellem) zamanında su kıyılarında yetişen ziraat ürünleri -ne kadar olduğunu bilmediğim bir oranda- saman tarla sahibine kalmak üzere kiralanıyordu. (Müslim, Müsakat : 1; Ebû Davud , Büyü’: 35)

Abdurrahman b. Esved (radıyallahü anh)’ten rivâyete göre, şöyle demiştir: İki amcam ve babam çıkan ürünün üçte biri veya dörtte biri kendilerinde kalmak üzere arazi kiralıyorlardı. Alkame ve Esved bunu bilmelerine rağmen bu yapılan işe engel olup değiştirmiyorlardı. (Sadece Nesâi rivâyet etmiştir.)

İbn Abbas (radıyallahü anh)’tan rivâyete göre, şöyle demiştir: Yaptığınız en hayırlı iş arazilerinizi altın ve gümüş karşılığında kiraya vermektir. (Sadece Nesâi rivâyet etmiştir.)

Mansur (radıyallahü anh)’dan rivâyete göre; İbrahim ve Said b. Cübeyr boş araziyi kiralamakta bir sakınca görmüyorlardı. (Sadece Nesâi rivâyet etmiştir.)

Bu hadisin Türkçe meali henüz hazırlanmadı; Arapça metni aşağıdadır.

Said b. Müseyyeb (radıyallahü anh)’ten rivâyete göre, şöyle demiştir: Altın ve gümüşle boş araziyi kiralamak caizdir. Bir kimse bir kimseye mudarebe usulü para kazanmak üzere malını ve parasını teslim ederken şöyle sözleşme yapmalıdır: “Bu sözleşmeyi falan oğlu falan kendi istek ve arzusu ile yetki vererek falan ve filan kimse için yazmıştır. Sen kendi isteğinle falan yılın falan ayı ve falan gününde on bin dirhemi eksiksiz ve tam olarak bana verdin. Allah’a karşı sorumluluk bilinci taşıyarak gizli ve açık her durumda emaneti aynen iade edeceğimi ve bu emanet parayla ticaret maksadıyla istediğim yerden istediğim zaman peşin ve veresiye istediğim şekilde kendi görüş ve düşüncemle her şeyi alıp satabilirim. Sözleşmeye uygun bir şekilde ister kendim istersem vekil kılacağım biri vasıtasıyla bu sermayeye para kazandırmak için verilen süre içerisinde gayret edip çalışacağım. Elde edilen kar yarı yarıya olacaktır, yarısı sermaye sahibinin yarısı da her türlü çalışmayı yapan benim için olacaktır. Bu on bin dirhemi sağlam ve tam olarak filan gün filan ayda senden teslim aldım, sözleşmedeki şartlar dahilinde kullanacağım ve benim idaremdedir. Falan ve filan kişiler de buna şahittirler. Parayı veren ticaretin sadece peşin veya sadece veresiye olmasını isterse onu da sözleşmeye koyabilir veya borca verilmeyip peşin alım satım yapılmasınıda kayda geçirebilir.” (Sadece Nesâi rivâyet etmiştir.)

Abdullah (radıyallahü anh)’tan rivâyete göre, şöyle demiştir: “Bedir savaşında Ben, Ammar ve Sa’d ortak olmuştuk. Sa’d iki esirle gelmişti. Ben ve Ammar hiç bir şey getirememiştik. ( Ebû Davud , Büyü’: 30; İbn Mâce , Ticarât : 63)

Bu hadisin Türkçe meali henüz hazırlanmadı; Arapça metni aşağıdadır.